Wersja polska Wersja angielska Wersja niemiecka Wersja rosyjska
Logowanie:

Żagań

Żagań (niem. Sagan, czes., Záhaň, łac. Saganum) to miasto i gmina w województwie lubuskim, siedziba powiatu żagańskiego, nad Bobrem, na pograniczu Niziny Śląskiej i Gór Kocich, nieopodal tzw. "Niskiego Traktu" wiodącego z zachodu na wschód. Na południe od miasta rozpościerają się Bory Dolnośląskie, skąd wypływają i wpadają do Bobru jego lewostronne dopływy: Kwisa i Czerna. Na zachód od Żagania znajdują się Wzniesienia Żarskie, natomiast na wschodzie miasto graniczy z Wzgórzami Dalkowskimi. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa zielonogórskiego.

 

Zabytki

 

  • barokowy zespół pałacowy Lobkowitzów (ul. Szprotawska, obecnie Żagański Pałac Kultury) - usytuowany na południowo-wschodnim obrzeżu miasta na miejscu średniowiecznego zamku, który był posadowiony około 3 m niżej od pałacu. W 1627 księstwo żagańskie nabył ówczesny dowódca wojsk austriackich, książę Albrecht Wallenstein. Z jego inicjatywy, około roku 1630 na miejscu zamku rozpoczęto budowę pałacu według projektu włoskiego architekta Vincentio Boccacci - renesansowy typ rezydencji obronnej. Tragiczna śmierć księcia spowodowała wstrzymanie budowy na długi czas. Podjął ją ponownie Wacław Lobkowic, który nabył księstwo w 1646. Prace budowlane podjęto w 1670 według projektu włoskiego architekta Antonio della Porta. Wzniesiona budowla nawiązuje wyraźnie do pałacu w Roudnicach, rodzinnym mieście Lobkowica. Powolne tempo budowy zmieniło się, gdy księstwo zakupił w roku 1786 książę irlandzki Piotr Biron. W latach 1792-1796 wnętrza poddano przebudowie i gruntownej renowacji według architekta Chrystiana Schultze. W roku 1802 drewniane dotychczas mosty zastąpiono murowanymi. W roku 1842 księstwo przeszło na własność Doroty de Talleyrand-Périgord. Dwór żagański stał się wtedy jednym z bardziej znanych w Europie. W latach 1845-1855 przeprowadzono wiele prac modernizacyjnych. Znacznie powiększony park zamkowy otrzymał nowy, romantyczny wygląd, zaprojektowany przez Oskara Teicherta. Obecny wygląd pałacu ukształtowany został w okresie baroku. W rezultacie powstał obiekt jedyny w swoim rodzaju, nie mający w architekturze polskiej odpowiednika, o układzie przestrzennym łączącym cechy właściwe barokowym pałacom francuskim (skrzydło parawanowe) oraz włoskim (skierowanie dziedzińca w kierunku parku).
  • dworzec kolejowy z pięcioma peronami - obecny budynek dworca kolejowego jest już trzecim z kolei. Budowę ukończono 1 marca 1913 roku na miejscu wcześniejszego, zniszczonego przy pożarze. Z okazji 150 lat kolejnictwa na ziemi żagańskiej w 1996 wmurowano pamiątkową tablicę na ścianie dworca od strony ulicy.
  • fragmenty murów miejskich - Żagań został otoczony murami miejskimi i fosą na początku XIV wieku. W XVIII-XIX w. mury wraz z bramami popadły w ruinie i uległy częściowej rozbiórce. Zachowane do dziś fragmenty usytuowane są wzdłuż ulicy Wałowej, Jana Keplera, w ścianach zabudowań poaugustiańskich oraz przy ulicy Rybackiej. Ten odcinek przetrwał wraz z basztą, w latach 1970-1971 został zakonserwowany i wyeksponowany.
  • kamienice - II wojna światowa i jej skutki spowodowały zniszczenie 80 proc. Staromiejskiej zabudowy mieszkalnej centrum Żagania. Z ocalałych najcenniejszą grupę stanowią domy przy Rynku, renesansowe, na zrębach gotyckich (nr 7-11) i barokowe (nr 27-31). Wartościowy zespół tworzy zwarta zabudowa ulicy Warszawskiej, powstała w XVIII i XIX wieku, na zrębach starych budowli. Z tego samego czasu przetrwały domy przy ulicach: Keplera, Słowackiego, Szprotawskiej, Jana Pawła II, Gimnazjalnej i przy placu Słowiańskim. Poza strefą staromiejską zabudowaną w II połowie XIX i XX wieku, znajduje się kilkadziesiąt domów zbudowanych w stylu secesyjnym. Skupiają się one głównie przy ulicach Piłsudskiego, Henryka Brodatego, Dworcowej, Nowogrodzkiej, Śląskiej, Szprotawskiej i Żelaznej.
  • kaplica Grobu Chrystusa (ul. Żarska, przy kościele pw. Nawiedzenia NMP) - Zbudowana w 1598 z inicjatywy opata żagańskiego konwentu augustianów - Jakuba II. Budowla jest wierną kopią Kaplicy Grobu Chrystusowego w Jerozolimie.
  • kościół pw. Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny (ul. Żarska) - Zbudowany w 1404 (drewniany), murowany w 1444, przebudowany (dostawienie kaplicy) w XVII-XVIII wieku. W obecnej postaci barokowy z zachowanymi częściowo cechami gotyku. W późnorenesansowym wnętrzu znajdują się trzy barokowe ołtarze.
  • kościół św. Ducha - późnobarokowy z lat 1701-1702, wieża nadbudowana w 1785. Wyposażenie także późnobarokowe.
  • kościół św. Krzyża (ul. Szpitalna) - Wzniesiony z fundacji księżnej Doroty de Talleyrand - Périgord w 1849 według projektu Leonarda Schatzeberga z wykorzystaniem reliktów gotyckiej kaplicy. Wnętrze z bogatym wyposażeniem stolarsko-rzeźbiarskim i kowalskim (kraty) posiada jednolity neogotycki charakter o dużych wartościach artystycznych. W kościele miejsce ostatniego spoczynku znaleźli katoliccy członkowie rodziny książęcej: księżna Katarzyna Wilhelmina, Dorota Talleyrand i jej syn Ludwik Napoleon.
  • pałac (pl. Słowiański 17) - Pierwotnie urząd książęcych dóbr ziemskich, obecnie siedziba Urzędu Miasa. Klasycystyczny, zbudowany w 1793 według projektu Christiana Schultze, wielokrotnie remontowany i przekształcony we wnętrzach.
  • pałacyk (ul. Jana Pawła II 7) - Dawna siedziba Miejskiej Biblioteki Publicznej. Klasycystyczny, zbudowany na przełomie XVIII i XIX wieku według projektu Christiana Schultze dla radcy dworu książęcego Johanna Metzke.
  • park geometryczny o łącznej powierzchni 77,49 ha - powstały w XVII wieku, znacznie przekształcony podczas rządów Doroty de Talleyrand-Périgord. Przepływający przezeń Bóbr w naturalny sposób podzielił go na trzy części: park przedni (pałacowy, o pow. 15 ha + 1,8 ha zespół szpitalno-kościelny) - obecnie stosunkowo najlepiej utrzymany, park środkowy (bażanciarnia) - położony między dwiema odnogami Bobru, oraz park górny usytuowany między nurtem rzeki, Osiedlem Moczyń, a dworcem kolejowym (łączna powierzchnia bażanciarni i parku górnego wynosi 60,69 ha). W skład występującego na terenie parkowego założenia drzewostanu wchodzi około 50 gatunków drzew i krzewów. Najliczniej reprezentowane są: cis pospolity (19 %), lipa drobnolistna (16 %), grab pospolity (10 %), dąb szypułkowy (9 %) i robinia akacjowa (7 %). Spośród okazów występujących w pojedynczych ilościach wyróżnić można platany, buki czerwone, choinę kanadyjską, sosnę wejmutkę, sosnę czarną, tulipanowiec i bożodrzew.
  • sąd rejonowy (ul. Szprotawska 3) - dawniej budynek administracji książęcej. Zbudowany w końcu XVIII wieku. W 1813 rezydował w nim pisarz francuski, Stendhal, jako intendent na księstwo żagańskie przy korpusie gen. Latour-Maubourg.
  • wieża kościoła poewangelickiego (pl. Królowej Jadwigi) - Pierwotny kościół ewangelicki zbudowany został w 1709. Wzniesiony na jego miejscu w 2. połowie XIX wieku murowany kościół, zwany Kościołem Łaski, uległ rozbiórce w 1966. Do dzisiejszych czasów przetrwała 84-metrowa wieża ceglana zwieńczona żeliwną, ażurową iglicą (zbudowana w 1845). W krypcie znajdującej się pod wieżą znaleźli miejsce spoczynku protestanccy członkowie rodziny książęcej (Piotr Biron i jego małżonka Anna Dorota, córki księcia: Joanna i Paulina oraz jego bratanek Piotr Gustaw Biron). 2 listopada 2004 wieża, po trwającym kilka lat remoncie, została udostępniona dla zwiedzających.
  • wieża ratuszowa (Rynek) - Wieża jest pozostałością ratusza usytuowanego pierwotnie w Rynku, a w XVI wieku przeniesionego na zachodnią pierzeję zabudowy mieszkalnej. Neoklasycystyczna, zbudowana w latach 1879-1880 z wykorzystaniem fragmentów ratusza gotyckiego z XIV-XVI wieku . Na I piętrze zachowało się sklepienie kryształowe z pierwszej połowy XVI wieku.
  • zabytkowe koszary wojskowe.
  • zespół poaugustiański (plac Klasztorny) - Zespół złożony z kościoła parafialnego, dawnego klasztoru i konwiktu oraz spichlerza klasztornego, położony jest w północno-zachodniej części starego miasta.
    • Kościół Najświętszej Marii Panny (NMP) - Źródłowo potwierdzony w 1272 posiada prawdopodobnie wcześniejsze pochodzenie. Układ ani kształt trzynastowiecznej budowli nie jest znany. w 2. połowie XIV wieku zakonnicy wznieśli trzynawową bazylikę.

Po pożarach w latach 1472 i 1486 kościół został odbudowany w konstrukcji halowej. Poważna przebudowa miała miejsce w 1515, gdy wzniesiono nową wieżę i wielki zachodni szczyt oraz podwyższono nawę główną. W roku 1602 od zachodu dobudowano dwukondygnacyjną loggię. Po pożarze w 1730 odbudowane wnętrze otrzymało bogaty wystrój sztukatorsko-rzeźbiarski, wykonany przez Jana Urbańskiego i Jana Haberla z Wrocławia. Barokowy wystrój otrzymały także okna. Zewnętrzna architektura mimo przebudów zachowała charakter gotycki. Loggia jest renesansowa. Wyposażenie wnętrz barokowe. Uwagę zwracają stalle z 1695, gotyckie sarkofag księcia głogowsko-żagańskiego Henryka IV oraz XVI-wieczny ołtarz św. Trójcy.

    • dawny klasztor Augustianów - obecnie plebania i biura parafialne. Augustianie sprowadzeni w 1284 przez Przemka Głogowskiego zajęli początkowo plebanię. W 1285 książę Konrad II Garbaty przekazał im zamek, który w połowie XIV wieku rozbudowali, wznosząc ponadto pałac opacki. W następnych wiekach klasztor poddawano wielokrotnym przebudowom. Po pożarze w 1730 został przekształcony w duchu baroku i powiększony. Jedynie część pomieszczeń w skrzydle wschodnim zachowała charakter gotycki. Dwukondygnacyjna budowla jest murowana z cegły. Poza pierwotnymi celami braci i kapitularzem mieści kaplicę św. Anny z gotyckimi sklepieniami oraz biblioteką klasztorną z XVIII-wiecznym wystrojem.
    • dawny spichlerz klasztorny - późnogotycki z końca XV wieku, częściowo przekształcony w XIX-XX w. Murowany z cegły o elewacji frontowej rozczłonkowanej wąskimi, ostrołukowymi blendami. W roku 1978 przystąpiono do adaptacji z przeznaczeniem na zaplecze "Domu Turysty".
    • dawny konwikt - późnobarokowy, zbudowany w latach 1740-1758 na miejscu klasztornych budynków gospodarczych i szkoły nowicjatu - następnie przeznaczony na sąd i areszt. W latach 1972-1975 odbudowany i adaptowany na hotel turystyczny.
  • zespół pofranciszkański (ul. Gimnazjalna) - Kościół św. św. Piotra i Pawła, resztki klasztoru franciszkanów i dawne kolegium. Franciszkanie przybyli do Żagania w 1284, wznieśli wkrótce klasztor i kościół. Opuszczony w czasie reformacji kościół przejęli ewangelicy. W 1633 świątynia przeszła w ręce jezuitów, którzy na miejscu klasztoru wznieśli okazałe kolegium.
    • dawne kolegium Jezuickie (ul. Gimnazjalna) - Pierwszy budynek kolegium, wzniesiony w 1655 zniszczył po 13 latach pożar. Na jego miejscu odbudowano południowe skrzydło obecnego barokowego założenia. Twórcą był nadworny architekt Lobkowitzów, budowniczy zamku - Antonio della Porta. W 1733 kolegium powiększono o aulę, zaś w drugiej połowie XVIII wieku o trzyskrzydłową część północną. Po kasacji zakonu jezuitów i sprzedanu ich dóbr w 1787 część południową przeznaczono na szkołę, a północną (po gruntowej przebudowie i podwyższeniu) na siedzibę policji i więzienia). Od 1945 w części północnej mieści się Komenda Policji (dawniej swoją siedzibę miała tam także Prokuratura Rejonowa, którą przeniesiono w inne miejsce). Skrzydło południowe zostało adaptowane w 1963-1965 dla potrzeb Zespołu Szkół Tekstylno-Włókienniczych.
    • Kościół Św. Piotra i Pawła (ul. Gimnazjalna) - ufundowany przez Konrada Garbatego w 1293. Z tego okresu pochodzą obecnie mury korpusu i prezbiterium. W XV wieku dobudowano kaplicę. Po pożarze w 1486 odbudowa trwała do początku XVI wieku, kiedy założono sklepienie kryształowe. Wieżę odbudowali ewangelicy w 1604. Dalsze remonty i przebudowy miały miejsce w latach 1696-1752 i w końcu XVIII wieku, gdy przekształcono elewację wieży w duchu klasycystycznym. Mimo przekształceń kościół zachował charakter gotycki. Wyposażenie wnętrza barokowe z około 1730.
  • zespół szpitalny (ul. Żelazna) - istniejący do dzisiaj, neogotycki budynek szpitala, wzniesiono za sprawą księżnej Doroty. Plac otaczający szpital, księżna nabyła od rodziny Willmanów, żagańskich fabrykantów. Kamień węgielny pod budowę obiektu położono 3 maja 1851 w obecności króla pruskiego Fryderyka Wilhelma IV. Szpital oddano do użytku w październiku 1859 roku. Z tej niezwykle nowoczesnej jak na owe czasy placówki mogli korzystać jedynie mieszkańcy księstwa żagańskiego, zarówno katolicy, jak i protestanci.

 

Pod Żaganiem znajduje się Muzeum Martyrologii Alianckich Jeńców Wojennych. Obejmuje ono tereny obozów jenieckich Stalag VIIIC oraz Stalag Luft III, gdzie w 1944 miała miejsce Wielka ucieczka 80 lotników, z których 50 rozstrzelano potem na mocy rozkazu Hitlera, znanego jako Sagan Befehl.

 

Kultura

 

  • Kino Pałac
  • Pałac Kultury

 

 

 

 

Herb Żagania

 

Żagań - Żagański Pałac Kultury

źródło: Wikipedia http://pl.wikipedia.org/wiki/%C5%BBaga%C5%84
 

Rzeźba przy pałacu

źródło: Wikipedia http://pl.wikipedia.org/wiki/%C5%BBaga%C5%84
 

Makieta Stalagu Luft III

źródło: Wikipedia http://pl.wikipedia.org/wiki/%C5%BBaga%C5%84

Tekst udostępniany na licencji GNU Free Documentation License.

Żródło: Wikipedia , Autorzy tekstu

 

   
   
   
   

Komentarze

Olusia Żagań live!  data wpisu:  2009-12-15 16:25:10
mieszkam w Zaganiu ale nie odwiedziłam wszystkich ale na wakacjach chetnie skorzystam z tej strony o odwiedze wszystkie zabytki!!

Dodaj komentarz


Treść:
Podpis:
Kod weryfikacyjny: CAPTCHA

Przepisz powyższy kod:

Przewodnik turystyczny - REGIONY

Przewodnik turystyczny - MIASTA i MIEJSCOWOŚCI

Prezentowane na łamach serwisu kwatery i proponowane w nich noclegi nie są ofertą w rozumieniu przepisów prawa. E-wyjazd.pl nie ponosi odpowiedzialności za szczegóły oferty deklarowane przez poszczególne obiekty.
Lista miejscowości Lista typów Tworzenie stron internetowych